Een productiviteitsdashboard dat orderpickers beoordeelt, kan onder Bijlage III punt 4 vallen.
Route-optimalisatie, vraagvoorspelling en voorraadbeheer beslissen niet over mensen en vallen dus buiten Bijlage III. Zodra AI orderpickers meet, vergelijkt en beoordeelt, ligt dat anders.
In het kort
- Route-optimalisatie en voorraadvoorspelling zijn meestal minimaal risico.
- AI die als veiligheidscomponent dient bij het beheer of de exploitatie van wegverkeer, is hoog-risico (Bijlage III punt 2). Routeplanning voor de eigen vloot valt daar doorgaans niet onder.
- AI die de prestaties of het rijgedrag van chauffeurs monitort en beoordeelt, is hoog-risico (Bijlage III punt 4 onder b).
- Artikel 4 vraagt de organisatie maatregelen voor de AI-geletterdheid van planners en dispatchers die met AI-tools werken.
Wanneer logistieke AI over mensen beslist
Zolang uw AI dozen, ritten en voorraden optimaliseert, valt hij buiten de hoog-risicogebieden van Bijlage III. Zodra hij de prestaties of het gedrag van mensen monitort en beoordeelt, of taken toewijst op basis van hun gedrag, is het systeem hoog-risico (Bijlage III punt 4 onder b).
Tempometing, taaktoewijzing en werving
- Prestatiemeting van magazijnmedewerkers en orderpickers
- Taaktoewijzing op basis van gemeten gedrag of tempo
- AI die sollicitanten voor uw organisatie filtert
- Veiligheidscomponenten in geautomatiseerde sorteer- en transportsystemen, via Bijlage I
Routes, voorraad en documenten
- Route- en ladingoptimalisatie
- Vraagvoorspelling en voorraadbeheer
- Beeldherkenning voor schade- en labelcontrole
- Documentverwerking van vrachtbrieven en douanepapieren
Een systeem dat werk verdeelt om de doorlooptijd te verkorten, is planning. Datzelfde systeem dat werk verdeelt op basis van hoe snel iemand gisteren was, is taaktoewijzing op basis van gedrag. Dat staat letterlijk in Bijlage III punt 4 onder b. Het verschil zit dan alleen in de invoer.
Bij automatisering in het magazijn geldt een andere route. Stuurt AI een veiligheidsfunctie aan van een machine die zelf een keuring nodig heeft, dan loopt dat via Bijlage I en de machineregelgeving. Die verantwoordelijkheid ligt doorgaans bij de leverancier van de installatie.
Vier plichten, van AI-geletterdheid tot tempometing
Beoordeelt geen van uw AI-systemen medewerkers of sollicitanten? Dan heeft u alleen met de eerste drie te maken. Die gelden al.
- Sinds 2 februari 2025Artikel 4
Teamleiders worden getraind op de herkomst van de dashboardcijfers
U neemt maatregelen die planners en teamleiders helpen begrijpen waar de cijfers vandaan komen. Dat telt vooral voor wie een dashboard gebruikt in een gesprek met een medewerker.
- Sinds 2 februari 2025Artikel 5
Geen camera die de stemming van orderpickers leest
Stemming of stress van medewerkers afleiden uit gezicht, stem of houding is op de werkplek verboden, op medische en veiligheidsredenen na.
- Sinds 2 augustus 2026Artikel 50
De bot voor track-and-trace
Een chatbot voor zendingstatus of klachtafhandeling maakt zichzelf bekend.
- VandaagVanaf 2 december 2027Bijlage III
Tempometing die meetelt in een beoordeling
U regelt menselijk toezicht en logbestanden. De ondernemingsraad en de medewerkers informeert u vooraf. Dit wordt relevant zodra uw AI medewerkers beoordeelt, werk toewijst op gemeten gedrag of sollicitanten filtert.
Verschoven door de Digital Omnibus (Verordening (EU) 2026/1744, in werking sinds 27 juli 2026): Bijlage III van 2 augustus 2026 naar 2 december 2027. De datum voor de transparantieplicht van Artikel 50 is gelijk gebleven.
Het dashboard bepaalt de classificatie
In veel distributiecentra draait software die per medewerker registreert hoeveel orders er per uur zijn verwerkt. Telt die software alleen op, dan is het geen AI-systeem en valt hij buiten de AI Act (Artikel 3 punt 1). Gebruikt hij AI om prestaties te voorspellen, te vergelijken of te beoordelen, dan komt het aan op het doel. Stuurt de uitkomst een beoordelingsgesprek of het rooster van volgende week, dan beslist het systeem over mensen. Voor chauffeurs geldt dezelfde toets; hoe dat bij boordcomputers uitpakt, leest u bij transport.
Voor de classificatie telt eerst waarvoor de leverancier het systeem bedoeld heeft (Artikel 3 punt 12). Verkoopt hij het als middel om prestaties van medewerkers te monitoren en te beoordelen, dan is het hoog-risico (Bijlage III punt 4 onder b), ook als u de cijfers alleen voor de bezetting gebruikt. Is het systeem daar niet voor bedoeld en zet u het toch in voor beoordelingen of taaktoewijzing, dan wordt u vanaf 2 december 2027 zelf aanbieder van een hoog-risicosysteem, met alle plichten die daarbij horen (Artikel 25 lid 1 onder c). Leg vast waarvoor het systeem bedoeld is en waarvoor u de uitkomst gebruikt.
Hier speelt daarnaast iets dat los staat van de AI Act. Een personeelsvolgsysteem vraagt de instemming van de ondernemingsraad (artikel 27 lid 1 onder l WOR). De Nederlandse Arbeidsinspectie kijkt naar de gevolgen voor de werkdruk (artikel 3 lid 2 Arbowet). Voor de gegevens van medewerkers geldt ook de AVG. Die routes gelden nu al, ruim vóór 2 december 2027.
Maak een lijst van uw systemen en zet achter elk systeem of de uitkomst een mens raakt. Die lijst is in een middag gemaakt en bepaalt of er verder iets te doen valt.
Wat u per systeem in het register zet
U registreert uw systemen en legt per systeem vast of de uitkomst een mens raakt. Het platform bepaalt op basis daarvan de classificatie en de taken, elk met een datum. Het AI-beleid en de informatie voor medewerkers maakt u vanuit hetzelfde register aan.
Veelgestelde vragen over AI in de logistiek
Klik een vraag aan voor het antwoord. Dit zijn vaste antwoorden; de AI Act Vraagbaak in het platform beantwoordt uw eigen vragen.
Nee. Route-optimalisatie, vraagvoorspelling en voorraadbeheer beslissen niet over natuurlijke personen en staan niet in Bijlage III. Voor de planners die ermee werken neemt u maatregelen voor hun AI-geletterdheid (Artikel 4).
Alleen als het AI gebruikt. Een WMS dat uitsluitend door mensen vastgelegde regels uitvoert, is geen AI-systeem (Artikel 3 punt 1). Gebruikt het AI om locaties, voorraad en orderpaden te optimaliseren, dan beslist het niet over mensen en valt het buiten Bijlage III. Voor wie ermee werkt, neemt u dan maatregelen voor de AI-geletterdheid (Artikel 4). Wijst de AI werk toe op basis van het gemeten tempo van individuele medewerkers, dan is het systeem hoog-risico (Bijlage III punt 4 onder b). Die eisen gelden vanaf 2 december 2027.
Zodra het systeem de prestaties of het gedrag van medewerkers monitort en beoordeelt, of taken toewijst op basis van individueel gedrag. Dat staat in Bijlage III punt 4 onder b en geldt vanaf 2 december 2027. Beslissend is eerst waarvoor de leverancier het systeem bedoeld heeft. Is het daar niet voor bedoeld en gebruikt u de cijfers toch in beoordelingen of bij contractverlenging, dan wordt u zelf aanbieder (Artikel 25 lid 1 onder c). Telt het dashboard alleen orders per uur op, zonder AI, dan valt het buiten de AI Act.
Voor de veiligheidsfunctie loopt dat via de Machineverordening (EU) 2023/1230, niet via Bijlage III. Die verordening staat in Bijlage I afdeling B. De eisen lopen dan via de Machineverordening zelf (Artikel 2 lid 2). De fabrikant van de installatie doet de conformiteitsbeoordeling. U gebruikt de machine volgens de gebruiksaanwijzing. Meet het systeem ook het werktempo van medewerkers om hen te beoordelen, dan geldt daarvoor wel Bijlage III punt 4 onder b.
Ja, maar niet zonder meer. Beoordeelt het systeem prestaties, dan is het hoog-risico (Bijlage III punt 4 onder b). Leidt het uit gezicht of houding emoties of stress af, dan is het verboden op de werkplek, behalve om medische of veiligheidsredenen (Artikel 5 lid 1 onder f). Uw ondernemingsraad heeft instemmingsrecht bij een personeelsvolgsysteem (artikel 27 lid 1 onder l WOR). Voor camerabeelden van medewerkers heeft u daarnaast een grondslag onder de AVG nodig (artikel 6 AVG).
Drie dingen. Sinds 2 februari 2025 neemt u maatregelen die de AI-geletterdheid ondersteunen van medewerkers die met AI werken (Artikel 4). Het gaat om maatregelen naar beste vermogen. Voor het niveau van elke afzonderlijke medewerker staat u daarbij niet in. Sinds 2 februari 2025 is emotieherkenning bij medewerkers verboden (Artikel 5 lid 1 onder f). Sinds 2 augustus 2026 maakt een chatbot voor klantcontact zich als AI bekend. Die plicht ligt bij de aanbieder (Artikel 50 lid 1), dus koopt u hem in, controleer het dan bij uw leverancier. Beoordeelt uw AI geen medewerkers of sollicitanten, dan is dat wat er nu ligt.
Beoordeelt een van uw systemen medewerkers?
Na de gratis risicoscan weet u welke risicocategorie bij uw AI-gebruik hoort en welke plichten daaruit volgen.